…. με κάθε τι που είναι ή έχει σχέση με τη Κρήσσα Γη. Γιατί όσο περνάει ο καιρός τόσο συνειδητοποιώ πόσο δικό μου κομμάτι είναι, πόσο δικό της κομμάτι είμαι.
Με καθησυχάζει και με γιατρεύει όταν πονώ, με αντρειεύει, με κάνει να ερωτεύομαι δυνατά.
Όχι, αυτό το κείμενο δεν απαντά σε όλα αυτά που λέγονται και ακούγονται αυτή τη περίοδο. Από εσωτερική ανάγκη προέκυψε. Ανάγκη να μοιραστώ μαζί σας αυτά που αγαπώ από τη Κρήτη.
Όλα από την οικογένεια ξεκινούν. Από τις ρίζες. Που με έμαθαν να τις αγαπώ και να τις σέβομαι. Που μου χάρισαν αυτό το αγαθό που λέγεται «καταγωγή» και που σιγά σιγά άρχισα από μικρή να ψάχνω μέχρι που έφτασα πολύ μακριά, ρίζες χαμένες μακρινές που ξεκίνησαν από το Βυζάντιο έφτασαν στα Χανιά, πολέμησαν, βρέθηκαν στη Μάνη και ξανά πίσω. Κάθε ανακάλυψη να προσθέτει και να φωτίζει κάτι από μένα.
Και μαζί με την μακρινή ιστορία η πιο σύγχρονή. Αγαπημένα πρόσωπα. Και στα Χανιά και εδώ. Προχτές βρέθηκα με την αγαπημένη ξαδέρφη από τους από «εδώ». Μέσα σε όλα που συζητήσαμε, ο νους μας γυρνά πάντα κάτω. Πότε θα πάμε, πότε θα μυρίσουμε το άρωμα γεμάτο υγρασία της παλιάς πόλης, πότε θα ανταμώσουμε με τους από «κάτω», πότε θα τραγουδήσουμε γύρω από το παλιό μοναστηριακό τραπέζι, πότε θα αγιάσουμε τον σεβντά σ’ένα ποτήρι ρακί, πότε θα χορέψουμε, πότε….
Χορός και τραγούδι είπα; Μια στάση λίγο εδώ. Χορός. Μια ερωτική μυσταγωγία. Ο σιγανός πεντοζάλης που ξεκινά αργά όπως τα χάδια στον έρωτα. Σε κάνει να ανυπομονείς για την κορύφωση. Ο ρυθμός ανεβαίνει, τα πόδια παίρναν φωτιά. Λάβα που λιώνει τη γη από κάτω… Το σώμα αφήνεται και ακολουθεί το ρυθμό. Και όταν πέφτει και η τελευταία κοντυλιά ανυπομονείς για την επόμενη. Ακριβώς όπως στον έρωτα.
« Μέσα στον αέρα που σκοτείνιαζε, πήραν κουράγιο οι νέοι κι άρχισαν πάλι να κάνουν βόλτες, κοντοζύγωναν τις κοπελιές και τις κοίταζαν αρπαχτά, και τα πρόσωπά τους τα περιλάμπαζε ζεστός, ερωτικός αέρας. Από τη μια μεριά τα βουνά, από την άλλη το Κρητικό Πέλαγος κι από πάνω, ένας ουρανός γαλάζιος, όλο χνούδι. Κι από πάνω από του κάθε ανύπαντρου το κεφάλι χόρευε με χίλια τσαλίμια ο Αποσπερίτης» . Καπετάν Μιχάλης, Ν.Καζαντζάκης.
Η κοντυλιά, το δοξάρι πάνω στη λύρα, οι χορδές που πάλλονται στο λαούτο, το μαντολίνο και το μπουλγαρί. Ο βουκολικός ήχος της ασκομαντούρας πάνω στα βουνά. Ριζίτικο. Λακωνικό και μοναδικό. Μια μαχαιριά στη καρδιά. Και τα λόγια που παντρεύονται με τις νότες.
Τα λόγια. Ας με πείτε πάλι προκατειλημμένη. Δεν με νοιάζει. Νομίζω ότι η μαντινάδα έχει εκφράσει διαχρονικά τον έρωτα , την αγάπη, τον πόνο όπως κανένα άλλο είδος.
“Κάθε βραδιά του ονείρου μου
Την πόρτα θα κλειδώνω
Για δε βαστώ στον ύπνο μου
Να νιώσω κι άλλο πόνο»
……….
“Κατέχεις το πως την καρδιάν ο Ερωτας δοξεύγει
και νοικοκύρης γίνεται, τα φύλλα τση γυρεύγει”
«Στη γέμιση του φεγγαριού άλλο δεντρό δεν πιάνει
μόνο τσ’ αγάπης το δεντρό που πάντα ρίζες κάνει»
Β. Κορνάρος, Ερωτόκριτος.
Ο Ερωτόκριτος, η γέννηση, ο θάνατος και η αναγέννηση του Ερωτα σε δέκα χιλιάδες στίχους. Από κοντά και η «Ερωφίλη» του Γεωργίου Χορτάτση. Μερικούς αιώνες αργότερα « Ο Καπετάν Μιχάλης» του Νίκου Καζαντζάκη, θα συνοψίσει με τον δικό του μοναδικό τρόπο τη κρητική αντρειοσύνη, τον σεβντά που θολώνει, την αγάπη και την ελευθερία.
« Αναστέναξε, αργοτράβηξε από τη θάλασσα στον κάμπο και από τον κάμπο στα βουνά, θολωμένα τα μάτια του, έπαιξε τα ρουθούνια του, μοσκομύριζαν οι κρητικές πέτρες θυμάρι και φασκομηλιά.- Όμορφη που’ναι η Κρήτη, μουρμούρισε, όμορφη! Ε και να’μουνα αετός να τη καμάρωνα όλη απ’την κορφή του αέρα!»Κι αλήθεια , ένας αετός στο σταύρωμα της μέρας, να περνούσε από πάνω της, θα περιχαίρουνταν τα κάλλη της – πως ορθοκυματίζει σφιχτοδεμένο, καμένο του ήλιου, το κορμί της…»
Ένας ήλιος δυνατός που μου ζεσταίνει τη ψυχή μου.
———–
Εσάς τι ζεσταίνει τη δική σας ψυχή;
Σας προσκαλώ λοιπόν να μοιραστείτε και να μας ταξιδέψετε όπου αγαπάτε, όπου ο ήλιος ζεσταίνει την ψυχή σας. Ρίζες, τραγούδι, έρωτας; Ο καθένας ας διαλέξει αυτό που αγαπά.
Σε αυτό το παιχνίδι προσκαλώ το αγαπημένο μου Κρητικό Νατασσάκι, τον Ιππότη μου Βασίλη, την Ειρήνη, την Διαβάτιδα και τον Μελωμένο. Φυσικά η πρόσκληση ισχύει και για όλους εσάς που μεθάτε νηφάλια….
